CechaMiętaRodzajMenthaAngielska nazwamintStanowiskosłońce lub półcieńGlebawilgotna, żyzna, przepuszczalnaSadzenienajlepiej wiosną lub jesieniąUprawagrunt lub donica, najlepiej z ograniczeniem korzeniPodlewanieregularne, szczególnie w donicachCięciezbiór przez cały sezon, mocniejsze po kwitnieniuRozrastaniepodziemne kłączaZimowanieczęść nadziemna zamiera, roślina odbija wiosną
Mięta miętą nierówna
Rodzaj Mentha obejmuje wiele gatunków, mieszańców i odmian. Dlatego kupując roślinę wyłącznie pod etykietą „mięta”, niewiele dowiadujesz się o jej aromacie czy sile wzrostu.
Najbardziej klasyczne to:
Nazwa polskaNazwa botanicznaNazwa angielskamięta zielonaMentha spicataspearmintmięta pieprzowaMentha × piperitapeppermintmięta jabłkowaMentha suaveolensapple mint
Mięta zielona ma naturalny zasięg od Europy po Chiny. Jej nazwa Mentha spicata została opublikowana przez Karola Linneusza w 1753 roku.
Mięta pieprzowa jest natomiast mieszańcem. Kew podaje dla Mentha × piperita formułę Mentha aquatica × Mentha spicata, czyli krzyżówkę mięty nadwodnej i zielonej.
To przydatne również przy kupowaniu roślin w zagranicznych sklepach. Spearmint i peppermint nie są dwoma nazwami tego samego zioła.
Gdzie mięta rośnie najlepiej?
Mięta lubi więcej wilgoci niż typowe zioła śródziemnomorskie. Nie traktuj jej więc jak lawendy, rozmarynu czy tymianku.
- żyzna,
- utrzymująca wilgoć,
- ale nie stale podmokła,
- z dostępem do materii organicznej.
Może rosnąć zarówno w pełnym słońcu, jak i półcieniu. Na bardzo gorącym, południowym stanowisku donica będzie jednak znacznie szybciej wysychała.
W lekkim półcieniu mięta często wymaga mniej podlewania, a liście nie więdną tak szybko podczas upałów.
Mięta w gruncie czy w donicy?
Jeśli nie zależy Ci na tym, żeby z czasem stworzyła większe pole mięty, wybrałabym donicę.
Pod ziemią roślina tworzy kłącza – poziome pędy, z których wyrastają kolejne łodygi i korzenie. Dzięki nim stosunkowo szybko przemieszcza się pomiędzy innymi roślinami.
- postawić donicę na tarasie,
- umieścić ją na żwirowej części ogrodu,
- zagłębić większy pojemnik w ziemi.
Przy ostatniej metodzie górny brzeg powinien wystawać ponad poziom gruntu. Ogranicza to możliwość przejścia pędów górą i ukorzenienia ich poza pojemnikiem.
Trzeba jednak pamiętać, że zagłębiona donica nie jest więzieniem o stuprocentowej skuteczności. Jeśli ma duże otwory odpływowe, kłącza mogą z czasem znaleźć drogę na zewnątrz. Warto raz w sezonie obejrzeć jej otoczenie.
Kiedy sadzić miętę?
Sadzonki w pojemnikach można przesadzać przez znaczną część sezonu, ale najłatwiej przyjmują się wiosną lub jesienią, kiedy temperatura jest łagodniejsza, a gleba nie wysycha tak szybko.
Do donicy wybierz dobre podłoże ogrodnicze, które zatrzymuje wilgoć, ale ma drożny odpływ.
Nie sadziłabym kilku różnych mięt w jednym małym pojemniku. Po roku lub dwóch system korzeniowy zamienia się w splątaną masę i znacznie trudniej utrzymać odmiany oddzielnie.
Jak podlewać miętę?
Tu łatwo zauważyć różnicę między gruntem a pojemnikiem.
Mięta w ziemi zwykle wymaga dodatkowej wody głównie podczas dłuższych okresów suszy. Donicę trzeba kontrolować regularnie, szczególnie latem. Podłoże powinno pozostawać równomiernie lekko wilgotne, ale roślina nie powinna stać w wodzie.
Jeżeli ziemia całkowicie przeschnie, młode wierzchołki szybko tracą jędrność. Po podlaniu roślina często się regeneruje, ale powtarzające się przesuszanie pogarsza jakość zbieranych liści.
Podlewaj przede wszystkim ziemię, a nie całą roślinę po liściach.
Czy miętę trzeba nawozić?
Mięta w żyznej glebie ogrodowej nie potrzebuje intensywnego nawożenia. Wiosenna warstwa kompostu zwykle wystarcza do poprawienia struktury i zasobności ziemi.
W pojemniku sytuacja wygląda inaczej. Co jakiś czas trzeba odnowić podłoże, ponieważ korzenie szybko wypełniają donicę. RHS zaleca dzielenie i przesadzanie mięty co kilka lat.
Jeżeli rośnie słabo w świeżym podłożu, można zastosować umiarkowaną dawkę zbilansowanego nawozu do roślin liściastych lub ziół. Nie ma jednak potrzeby forsowania jej dużymi dawkami azotu – mięta i bez tego potrafi rosnąć bardzo energicznie.
Jak i kiedy przycinać miętę?
Najlepszym przycinaniem jest regularny zbiór. Uszczykiwanie końcówek sprawia, że roślina się rozkrzewia i wytwarza kolejne młode pędy.
Do kuchni najlepiej wybierać młode wierzchołki, które mają intensywny smak.
Po kwitnieniu można przeprowadzić znacznie mocniejsze cięcie. Całą roślinę skraca się do około 5 cm nad ziemią. Po kilku tygodniach pojawia się nowa partia świeżych liści.
Jeżeli zależy Ci również na owadach, możesz pozostawić część kwitnących pędów. Kwiaty mięty są źródłem nektaru dla zapylaczy.
Jesienią część nadziemna stopniowo zamiera. Suche pędy możesz usunąć od późnej jesieni do początku wiosny.
Jak rozmnożyć miętę?
Tutaj właściwie trudno ponieść porażkę.
- podział kępy wiosną albo jesienią,
- sadzonki z młodych pędów,
- ukorzenianie łodyg w wodzie,
- fragmenty kłączy.
RHS potwierdza, że pędy mięty łatwo ukorzeniają się w wodzie, a starsze rośliny warto dzielić co kilka lat.
Rozmnażanie z nasion jest możliwe, ale przy konkretnych odmianach wegetatywne rozmnażanie ma przewagę – otrzymujesz roślinę taką jak egzemplarz mateczny.
Jak usunąć miętę, która opanowała rabatę?
Tu koszenie lub wyrywanie samych liści niczego nie zmieni. Trzeba dostać się do części podziemnej.
- wykopać całe kępy,
- wybierać z ziemi jasne lub brunatne kłącza,
- sprawdzić przestrzeń między sąsiednimi roślinami,
- usuwać każdy nowy pęd, który pojawi się później.
Mięta potrafi odrosnąć nawet z niewielkich fragmentów kłączy pozostawionych w glebie, dlatego jedno przekopanie mocno zarośniętej rabaty może nie wystarczyć.
Nie rozdrabniaj jej systemu podziemnego bez potrzeby. Im więcej fragmentów pozostanie w ziemi, tym więcej punktów trzeba później kontrolować.
Co robi dziury i plamy na liściach?
Mięta jest odporna, ale nie całkowicie wolna od problemów. Jedną z charakterystycznych chorób jest rdza mięty – mint rust. Na liściach mogą pojawiać się pylące żółte, pomarańczowe, a później ciemne skupiska zarodników.
Zdarzają się też mszyce i owady wygryzające liście.
Przy roślinie przeznaczonej do jedzenia najważniejsze są regularne oględziny i usuwanie silnie porażonych części.
Do niewielkiego zielnika najpraktyczniejsza jest osobna, szeroka donica. Mięta dostaje wtedy wilgotne podłoże, którego potrzebuje, a Ty nie musisz kilka lat później wybierać jej kłączy spomiędzy szczypiorku, pietruszki i truskawek.
